'Maak het groot' en 4 andere tips om een idee uit te voeren

Expositie van 2012 New Horizons in galerie Broft/VanderHorst

Ideeën krijgen pas bestaansrecht als je ze ook uit weet te voeren. Fotograaf Bruno van den Elshout heeft daar ervaring mee: maak het groot.

Bruno van den Elshout voert jaarlijks een eigen fotografieproject uit. Na Poldermotieven (snelwegen) en Crossroad Europe (Europese samenwerking) portretteert hij in 2012 ieder heel uur de Noordzeehorizon vanaf het dak van het Atlantic Hotel in Kijkduin: 2012- New Horizons.  Afgelopen weekeinde beleefde hij een van de hoogtepunten tot nu toe: een expositie in Galerie Broft/vanderHorst aan het Haagse Noordeinde, waar een eerste selectie van de foto's te zien is.

Het hele project vergt veel inzet op het gebied van techniek, financiën en samenwerking met andere partners. Daarmee staat het project in grote lijnen ook model voor allerlei andere soorten projecten, binnen en buiten organisaties.

Hoe pakt Bruno het aan?

1. Maak het groot

Bruno’s oorspronkelijke idee is om een jaar lang iedere dag een foto te maken van de Noordzeehorizon. Dat betekent dat hij dagelijks zichzelf de verplichting oplegt om naar het strand te gaan. Niet handig, bedenkt hij zich.

Daarna komt hij op het idee om niet iedere dag maar ieder uur een foto te maken: 366 etmalen lang. Door het groot te maken ontstaan er nieuwe mogelijkheden: “Het wordt zo extreem dat het weer mogelijk wordt.”

Het verhaal hoe Bruno precies op het idee kwam kwam voor de horizonportretten staat beschreven in dit blog dat ik eerder hierover schreef.

2. Bepaal je doel

Om losse ideeën daadwerkelijk uit te voeren maakt Bruno er zo snel mogelijk een ‘invuloefening’ van: hoe concreter, hoe beter. Het is een doelbewuste strategie om ideeën om te zetten in daden. "Het idee heeft dan geen open einde meer. De begrenzing geeft me een gerichte focus, terwijl ik toch voldoende vrijheid houd."
Bij het actieplan stelt hij het doel vast en bepaalt hij de benodigde stappen om dat doel te bereiken: voorwaarden om zijn ideeën te realiseren. "Ik kies mijn punt op de horizon. Zelfs als het niet je eindbestemming is, kun je al beginnen met de reis.”
Zijn ambities zijn hoog: alle 8785 beelden die het project voortbrengt zijn te koop als unieke kunstwerken. Op deze manier kan hij de kosten terugverdienen en zijn partners de beloofde exposure geven.

3. Deel een visie

Iedereen kan op ieder moment de horizon van de Noordzee bekijken: strikt genomen hetzelfde wat Bruno op zijn foto’s laat zien. Bruno maakt meteen duidelijk dat hij méér doet: hij deelt niet alleen 8785 weergaves van de werkelijkheid, maar levert ook onderzoeksgegevens aan (data hoe het licht en daarmee de kleuren voortdurend veranderen), geeft zijn visie op het jaar 2012 en appelleert aan metafysische doelen.

Zelf omschrijft hij het zo: “Bewegingloos maar constant aan verandering onderhevig: als beginpunt van de oneinigheid staat de horizon symbool voor de onontkoombare kracht van harmonie. De onbeweeglijkheid van de horizon biedt houvast in de verwarrende tijden die we beleven.”

4. Zoek samenwerking

Naarmate het plan groter wordt, heb je ook meer mensen nodig om je doelen te bereiken. Bruno zoekt op allerlei terreinen partners: voor de techniek, financiën, communicatie en nog veel meer.

Zo ontwikkelt hij  de techniek van 2012 - New Horizons samen met Roelof de Vries. Hij werkt samen met uiteenlopende partners, onder wie Kamera Express, Weerhuisje.nl en NH Atlantic Hotel.
Ook laat hij studenten van de Hogeschool Leiden meedenken over de communicatie en de PR, terwijl studenten van de Hogeschool Rotterdam een nieuwe interactieve website ontwerpen.

5. Kies tussenmijlpalen

Tijdens de looptijd van het project voert Bruno regelmatig tussenactiviteiten uit. Deze tussendoelen groeien uit tot creatieve spin offs, die nieuwe aandacht opleveren voor zijn project.

Zo laat hij een 'terugtelkalender' maken met 30 horizonportretten in miniatuur. De kalender wordt gedrukt op dunne stroken papier: snijstroken van de drukkerij. Ook verspreidt hij op allerlei manieren gratis beelden van de opnames: via internet, ansichtkaarten en ander drukwerk. Hoe meer mensen hij bereikt, hoe meer potentiële kopers voor zijn horizonportretten.

De jongste 'tussenmijlpaal' is de expositie in galerie Broft/VanderHorst op het Haagse Noordeinde. Hier krijgt hij de gelegenheid om een eerste selectie van de horizonportretten tentoon te stellen. De expositie werd afgelopen vrijdag officieel geopend en trok al veel belangstellenden. Daarom is de expositie enkele dagen verlengd.  

Je kunt de foto's nog tot en met donderdag 18 oktober bekijken tot bij Broft/vanderHorst Galleries aan het Noordeinde 51 in Den Haag.

Excelleren met ideeën

Je hebt ideeën, maar hoe voer je ze uit? Dat is een van de onderdelen in de online training Excelleren met Ideeën. Lees hier meer over dit programma, waarmee je in zeven stappen je inspiratiebronnen ten volle leert gebruiken, je grenzen verlegt en je ontvankelijkheid voor ideeën vergroot.

Sigrid van Iersel (Verhaallijnen, Den Haag) is als schrijver en journalist gespecialiseerd in creatief denken en storytelling. Zij is auteur van de boeken Lenig Denken en Toverballen voor het Brein.Gemakkelijk op de hoogte blijven van deze artikelen? Vul dan hier je e-mailadres in en ontvang automatisch een mail bij de publicatie van ieder nieuw artikel.

Hoe je ideeën uit het universum plukt

Ideeën zweven al rond in het universum, maar je moet ze wel uit de lucht weten te plukken. Over tafelpoten, tandartsen en bladspiegels.

De Zweedse ondernemer Ingvar Kampvard zag ooit hoe een vriend een tafel in de achterbak van zijn auto wilde tillen. Dat ging nooit passen, dus de vriend besloot de poten eraf te halen. De losse onderdelen pasten met gemak in de auto. Bij aankomst schroefde de vriend de poten er weer aan.

Het simpele voorval bracht Kampvard op een idee. In zijn IKEA-winkel besloot hij voortaan zoveel mogelijk producten op een soortgelijke wijze aan te bieden. Daarmee maakte hij het transport van de meubels veel gemakkelijker voor zijn klanten.

Maar ook voor IKEA was het aanbieden van compacte pakketten natuurlijk een enorm voordeel: IKEA kon grotere voorraden opslaan, meer meubels tegelijkertijd vervoeren en nog goedkoper aanbieden dan al het geval was.

De rest is bekend: IKEA boekte veel succes met deze verkoopstrategie die nog nergens anders toegepast werd. Het bedrijf groeide uit tot woonwarenmultinational.

Waarom kreeg Kampvard dit idee? 

Niet omdat hij achter zijn bureau aan het nadenken was. Ook niet omdat hij met een stel creatievelingen intensieve brainstormsessies belegde. En evenmin omdat hij allerlei denktools toepaste om tot nieuwe ideeën te komen.

De inval van Kampvard was een toevalstreffer in combinatie met zijn persoonlijke alertheid: hij hield zijn ogen open voor manieren om zijn bedrijf slimmer te organiseren. Toen hij de gedemonteerde tafelpoten zag, kwam er in zijn hoofd een klik tot stand.

Nieuwe vindingen volgen vaak dit patroon. Ze zijn niet het gevolg van hard nadenken of van ingewikkelde hersengymnastiek, maar van de toepassing van bestaande ideeën op een nieuw terrein. Of het gaat om het samenklonteren van enkele bestaande ideeën tot een nieuw idee.

Dat proces kan op diverse manieren vorm krijgen, zoals bij deze twee voorbeelden van schrijvers: 

De plotselinge ingeving
Voor haar roman Ontaarde moeders moest schrijfster Renate Dorrestein invoelbaar maken hoe verschrikkelijk een verkrachting was. Ze zat bij tandarts voor een wortelkanaalbehandeling. 'Bel de andere patiënten maar af', zei de tandarts tegen zijn assistente.
Op dat moment viel bij Dorrestein het kwartje. De wanhoop zit in de tijdsduur, dacht ze. In het gevoel dat je nooit meer uit dit moment komt.
Bij thuiskomst schreef ze de verkrachtingsscène uit als een relaas van drie bladzijden zonder enige punt.

De vorm is de hengel
Auteur en illustrator Ted van Lieshout gebruikte de bladspiegel van een boek als uitgangspunt voor zijn 'blokgedichten' in zijn bundel Driedelig paard. Hierbij schrijft hij de hele pagina vol zonder enige inspringing of witregel. Door de beperking van de bladspiegel vindt hij nieuwe oplossingen: de vorm is een hengel om ideeën te vangen. Het eindresultaat is een blok tekst, dat in dit geval ook over een tandartsbezoek gaat (maar dan met een amusante twist).

Vind jij het krijgen van goede ideeën lastig?

Het vereist vooral enkele goede gewoonten, zoals alertheid op ideeën die er al zijn. Daar geef je vervolgens je eigen draai aan.
Daarnaast vergt het inzicht in je eigen 'zoekopdracht': pas als je weet wat je zoekt, valt dat goede idee je in het oog.

Als jij behoefte hebt aan meer ideeënrijkdom (voor je schrijfwerk, maar ook voor een nieuwe baan, nieuwe dienst of een nieuwe aanpak in je werk) staat je eigenlijk hetzelfde te doen. De oplossing is er al, ergens in het universum of een schatkist waar je bovenop zit. We moeten hem alleen zien te vinden.

Excelleren met ideeën

Meer en bétere ideeën vinden om successen te boeken in je werk? Dan is de online training Excelleren met Ideeën iets voor jou. Lees hier meer over dit gloednieuwe programma, waarmee je in zeven stappen je inspiratiebronnen ten volle leert gebruiken, je grenzen verlegt en je ontvankelijkheid voor ideeën vergroot.

Sigrid van Iersel (Verhaallijnen, Den Haag) is als schrijver en journalist gespecialiseerd in creatief denken en storytelling. Zij is auteur van de boeken Lenig Denken en Toverballen voor het Brein.

Bruno van den Elshouts horizonportretten

Een ideeënflard op het strand van Den Haag groeide uit tot een groots project. Hoe fotograaf Bruno van den Elshout ideeën vangt en uitbouwt: ‘Hoe langer je naar de horizon kijkt, hoe meer je ziet.’

“Kijk pap, een vliegtuig in de zee”, zei de tweejarige Lasse vorige zomer tegen zijn vader. Bruno volgde zijn vingertje en zag dat de peuter gelijk had. De kleur van het zeewater vloeide over in de aquablauwe hemel, zodat het vliegtuig in het water leek te vliegen.

Deze onverzettelijke horizon waar het eindige overvloeit in het oneindige: dat was het beginpunt van Bruno's idee voor New Horizons 2012.

Water en lucht gaan in elkaar over op 12 juni 7.00 uur

Op het dak van hotel NH Atlantic in Kijkduin (het hoogste punt aan het Haagse Zuiderstrand) maakt nu een speciale camera ieder uur een opname van de horizon. De foto’s verschijnen een jaar lang direct op internet. Zo zie je als kijker niet alleen verschillende soorten licht en weertypes, maar ook de verschuiving van uren dagen, weken, maanden en seizoenen.

De omgeving verandert

De rode draad in Bruno's werk is de aandacht voor verschijnselen waar een gewone kijker aan voorbij gaat. Eerder legde hij kruispunten in Europa vast en McDonaldslogo's in allerlei verschillende omgevingen. De kruispunten en de logo's blijven grotendeels hetzelfde, maar de omgeving verandert.

Zo is het ook met de horizonportretten: op alle foto’s is de lijn tussen hemel en zeewater de constante, de rest is voortdurend in verandering. Maar ook dit ijkpunt is beweeglijk: de hoogte van de lijn verandert mee.

Yin en yang

Lucht en water vormen twee evenwichtige abstracte vlakken. Ze verhouden zich als yin en yang. Tegelijkertijd zijn ze voor de toeschouwer duidelijk herkenbare elementen uit de werkelijkheid. Tijdloos en toch ook een momentopname.

Herkenbaarder kan bijna niet, merkt Bruno op. “De zee is het enige landschap dat in de historie van de aarde onveranderlijk is gebleven. Als er geen boten of boorplatforms in beeld zijn, moeten de oermensen hetzelfde uitzicht hebben gehad. En tegelijkertijd laten de foto’s duidelijk zien dat geen moment hetzelfde is.”

Filosofie, spiritualiteit, kunstbeschouwing: allerlei disciplines kunnen ermee uit de voeten. En dat is precies wat Bruno zo fascineert.

Om tot deze universele beelden te komen moest hij ondertussen enkele aardse problemen oplossen. Hoe kon hij in extreme weersomstandigheden opnamen maken? En hoe kon hij dat iedere dag op vaste momenten doen zonder dat hij een jaar lang met zijn camera naar het strand moest? Het was niet de bedoeling om de gevangene te worden van zijn eigen idee.

Gerichte focus in combinatie met vrijheid

Daarvoor heeft hij een strategie: hij probeert van een idee zo snel mogelijk een ‘invuloefening’ te maken. Hoe concreter, hoe beter. "Het idee heeft dan geen open einde meer. Begrenzing geeft me een gerichte focus in combinatie met voldoende vrijheid."

Het wordt een 'welkome verplichting', zegt hij. "Dat is voor mij een voorwaarde om mijn ideeën te realiseren. Ik kies mijn punt op de horizon. Zelfs als het niet je eindbestemming is, kun je al beginnen met de reis.”

Bij eerdere projecten heeft Bruno nog een andere les geleerd, die hij hier vol overgave toepast: doe het samen met anderen. Nu werkt hij onder meer samen met fotograaf Roelof de Vries (bekend van Dak van Rotterdam) die gespecialiseerd is in timelapse- en panoramafotografie.

"Je kunt zoiets moeilijk alleen groter trekken. Dus moet je in een vroeg stadium de belangstelling van anderen peilen. Liefst met een commerciële partner, zodat het echt impact krijgt.”

Terugtelkalenders op afvalstroken

Nu nog een businessmodel. Bruno verspreidt op allerlei manieren de beelden van de opnames: via internet, ansichtkaarten en een ‘terugtelkalender’. Deze laatste weggever is een lange strook papier met 30 horizonportretten, die hij liet drukken op afvalstroken van een drukkerij.

Het weggeefmateriaal vormt de creatieve spin-off van zijn hoofdproject. Steeds meer liefhebbers weten inmiddels de website te vinden. Fans ‘taggen’ schepen op de Facebookpagina en checken iedere dag even hoe de horizon erbij ligt.

Hoe meer mensen hij bereikt, hoe meer potentiële kopers om zijn investeringen terug te verdienen. Want uiteindelijk wil hij van alle 8785 horizonportretten museumwaardige afdrukken maken van twee meter breed. Deze foto’s gaat hij in unieke oplage (dus één exemplaar) te koop aanbieden.

Horizon is allesbehalve saai

Een van Bruno’s grootste uitdagingen blijft de techniek rond de camera’s. De computer op het dag behoeft regelmatig verzorging: minstens eenmaal per week gaat Bruno de bijbehorende sproei-installatie 'water geven'.

Tegelijkertijd valt de camera nog altijd meer onder controle te houden dan de zee en de lucht. Want als de opnames iets duidelijk maken, dan is het dat het uitzicht op de Noordzee zeer veranderlijk is: magische strepen, donkere kleuren en een ongelooflijke variatie aan licht en kleuren.

Soms is de zee streeploos, op andere momenten liggen er mysterieuze dwarsbalken over het water. De luchten laten nog veel meer verscheidenheid zien in kleuren en patronen. Een enkele keer is de lucht donkerder dan de zee.

Knalblauwe tinten op 1 juni, 5.00 uur.

De fans hebben dat in de gaten. “We fotograferen ook op tijdstippen dat mensen de horizon gewoonlijk niet zien, dus dat maakt het bijzonder”, zegt Bruno. “Hoe langer je ernaar kijkt, hoe meer je ziet. De nuances in de opnames worden steeds interessanter.”

Mogelijk verschijnt er nog een regenboog voor de camera of een lage streep mist. Bruno laat zich graag verrassen. “Zwemmers. Opspringende dolfijnen. Of een krachtige onweersflits…”

Wie is Bruno van den Elshout?
Bruno van den Elshout (1979) is fotograaf en conceptontwikkelaar, maar ook pionier, avonturier en out-of-the-box netwerker. Onder de naam Photologix voert hij uiteenlopende projecten uit. In 2011 richtte hij zijn aandacht op Poldermotieven. Dit jaar fotografeert Bruno ieder uur de Noordzeehorizon ter hoogte van Kijkduin.

De horizonportretten verschijnen ieder uur op de website New Horizons, om uiteindelijk verwerkt te worden in een boek en fototentoonstelling. Ieder uur verschijnt de laatst bijgekomen foto ook op Twitter. Op de Facebookpagina over New Horizons kun je de vorderingen achter de schermen volgen.

Lees ook het volgende artikel

Sigrid van Iersel is als schrijver en journalist gespecialiseerd in creatief denken en storytelling. Zij helpt bij het verzinnen van meer en betere ideeën en laat in verhalen voelen waarom ze belangrijk zijn. Gemakkelijk op de hoogte blijven van deze artikelen? Vul dan hier je e-mailadres in en ontvang automatisch een mail bij de publicatie van ieder nieuw artikel.

Noks Nauta: ‘Als je ergens vastloopt, is er altijd een uitweg’

Noks Nauta schreef samen met haar zoon Jelle Kok het boek De Innovatiebrouwerij over het uitvoeren van ideeën. “Veel mensen hebben geen idee wat daarbij allemaal komt kijken. Ik wil die black box opentrekken.”


“Altijd volhouden als je goede ideeën hebt”, zegt Noks Nauta, bedrijfsarts en arbeids- en organisatiepsycholoog.“Daar wil ik mensen van bewust maken.”
In de praktijk valt dat vaak tegen, ook als het om briljante plannen gaat, weet ze uit eigen ervaring. Bij Mensa, de belangenvereniging van hoogintelligente mensen, trof ze voortdurend mensen aan die met briljante plannen keihard tegen de muur liepen. Een innovatief plan om het fileprobleem grondig aan te pakken dreigde zo te stranden.
Ook zelf is ze voortdurend in de weer met ideeën, plannen en voorstellen, onder meer om medisch specialisten meer patiëntgericht te laten werken.
Dat het lastig kan zijn om veranderingen tot stand te brengen en mensen mee te krijgen, daar weet ze inmiddels alles van. En ook hoe je het vuurtje brandend houdt.

Daar ontstond een nieuw idee: je schreef er samen met je zoon een boek over met als titel De Innovatiebrouwerij. Waarom lag het op jouw weg om ideeënbedenkers te gaan helpen?

“Bij mijn tweede studie psychologie heb ik ongelooflijk interessante dingen geleerd, die ik zelf al veel eerder had willen weten. Bijvoorbeeld de stappen die je moet doorlopen om een idee uit te voeren.
Uit eigen ervaring wist ik al dat dit niet gemakkelijk is: als je een initiatief tot uitvoering wil brengen moet je er echt van alles voor doen. Netwerken en lobbyen bijvoorbeeld.
Veel mensen zijn zo met de inhoud van hun idee bezig dat ze de andere stappen maar ballast vinden. Ze denken dat iedereen het idee meteen omarmt. Het is immers zo belangrijk of zo briljant! Maar dat is niet zo. Een goed idee verkoopt zichzelf niet.”

Waarom wil je ideeënbedenkers stimuleren om hun idee de wereld in te helpen?

“Het is zonde als zij gefrustreerd raken en hun idee niet verder naar buiten brengen. Misschien zijn het niet allemaal hoogdravende ideeën, maar kleine ideeën zijn ook belangrijk. Neem de resto Van Harte, die met eettafels een ontmoetingsplek zijn voor mensen in de buurt. Het idee om een restaurant om te richten voor mensen die eenzaam zijn en weinig geld hebben vind ik geweldig.”

'Uitvoering van ideeën is voor velen een black box'

Jullie ontdekten dat mensen met ideeën totaal niet weten welke stappen ze moeten nemen om hun idee uit te voeren. Wat was de belangrijkste eye-opener voor deze mensen?

“Ze vertelden hun ideeën aan vrienden en bekenden. Daarbij kregen ze vaak te horen dat hun idee te duur was, niet uitvoerbaar of al eerder bedacht. Bij dit soort commentaar raak je al je energie kwijt.
We adviseren daarom om alleen positieve en constructieve feedback te vragen. En vraag alleen commentaar aan mensen die je vertrouwt, want anders gaat iemand er misschien mee aan de haal. In een coachgroep lieten we deelnemers daarmee oefenen. Daarbij bleek dat ze helemaal niet wisten hoe ze feedback konden vragen op hun idee. Ze liepen helemaal vast."

Is dat vreemd?

“Ik stond er wel van te kijken. In plaats van te vragen 'wat vind je van mijn idee' kun je die openingsvraag ook gerichter formuleren. Wat vind jij de sterke kanten van dit idee? Waar liggen de beste kansen? Dat soort vragen zijn concreter en constructiever om mee aan de slag te gaan.
Een kritische blik op een idee is overigens heel nuttig, maar vraag daar pas om als je in een later stadium bent. In het begin heb je alle energie nodig om aan de uitvoering te beginnen.”

Voordat een idee uitgevoerd is, moet je vaak een lange weg afleggen. Hoe houd je dat vol?

“Stel tussendoelen. Dat doe ik zelf ook. Zo overzie je waar je mee bezig bent en kun je vaststellen dat je goed op weg bent.
Die doelen zijn er op allerlei niveaus. Je wilt bijvoorbeeld bepaalde mensen spreken over jouw idee. Het volgende doel is dat het op de agenda komt of dat er geld voor vrijgemaakt wordt. Je stimuleert jezelf door concrete momenten te kiezen waarop je dat doel behaald wilt hebben. Als je dat resultaat bereikt hebt, kun je zo telkens een fase afsluiten.”

'Moe van al die ideeën...'

Hoe krijg jij zelf ideeën?

"Mijn hoofd borrelt de hele dag door. Overal waar ik kijk, zie ik meteen dingen die anders of beter kunnen. Vaak zijn dat praktische oplossingen. Als ik in een ziekenhuis kom, moet ik soms lang staan aan een balie. Dat is lastig voor mij, dus dan denk ik: waarom hebben ze hier niet gewoon een uitklapbankje gemaakt?
Ik word vaak moe van al die ideeën, omdat ik me steeds moet afvragen of ik het ga uitvoeren of niet. Al die ideeën schrijf ik op. Later bedenk ik me dat het misschien toch niet zo’n goed idee is. Zit er eigenlijk iemand op te wachten? Dan kan ik het weer laten rusten.”

Ben jij een bedenker of een uitvoerder?

“Ik kan het allebei, maar ik vind de uitvoering niet altijd leuk. Soms denk ik halverwege: ik wou dat iemand anders het overnam. Want vaak heb ik alweer een nieuw idee, waar ik ook mee aan de slag wil.
Tegelijkertijd ben ik ook een afmaker, want het zint me niet als iets niet af is. Daarom hield ik als kind waarschijnlijk zoveel van legpuzzels. Ik rust niet voordat ik het ontbrekende stukje gevonden heb.”

Wat kun je het beste doen als je veel weerstand ontmoet op je idee?

"Zoek contact met de mensen die wel enthousiast zijn en ga elkaar steunen. Kijk of er een onderdeel is van je plan dat wel een goede kans van slagen heeft.
Kijk ook welk belang een organisatie erbij heeft om jouw plan of een deel daarvan uit te voeren. Dat is niet altijd het project waarvan jij denkt dat het mooi is en dat het als eerste moet gebeuren, maar het heeft wel meer kans van slagen.

Vaak is er een mentaliteitsverandering nodig om iets voor elkaar te krijgen. Dat kan lang duren, soms bijna een generatie. Zo duurde het bijna twintig jaar voordat mensen bewust Max Havelaarproducten gingen kopen. Maar uiteindelijk lukt het wel. Soms verklaren mensen je voor gek, maar het is echt de enige manier.”

'Nu weet ik hoe ik mijn boodschap in kan kleden'

Je zet je ook in voor volwassenen die hoogbegaafd zijn. Zelf heb je pas op latere leeftijd ontdekt dat je hoogbegaafd bent. Wat betekent die wetenschap voor jou ?

“Ik vond mezelf altijd een beetje raar. Toen ik wist dat het om hoogbegaafdheid ging, kreeg het een naam. Het was zelfs iets positiefs. Ik kon mezelf beter accepteren en leerde hoe ik ermee om kon gaan. Als ik meteen druk pratend ergens kom, denken veel mensen: ieieieie! Even niet!

Nu weet ik dat ik mijn boodschap beter moet inkleden als ik met mijn plannen of ideeën kom. Eerst even zeggen: goedemorgen, hoe gaat het met u? Terwijl ik eigenlijk denk: kunnen we het nu hebben waar we eigenlijk voor bij elkaar kwamen? Nee, dat kan dus niet altijd.”

Je blijft de drive houden om door te gaan. Ook al weet je dat er moeilijke dingen aankomen. Je moet er veel energie in steken, soms word je voor gek verklaard…

“Dat hoort er allemaal bij. In feite is dat ook de boodschap van ons boek. Een afwijzing van de subsidie, negatieve reacties of een andere tegenslag: dat kan allemaal gebeuren. Zo zit de wereld in elkaar.”

Heb je na veel weerstand nooit gedacht: nou heb ik echt geen zin meer?

“Natuurlijk vind ik een subsidie-afwijzing niet leuk. Maar ik denk ook: er zijn nog meer fondsen. Laat ik eens goed lezen in de afwijzingsbrief wat precies de bezwaren zijn. Dan kan ik er in een volgende stap mijn voordeel mee doen.

Eerlijk gezegd verbaast het mezelf dat ik zo denk. Je kunt ook gaan piekeren na een afwijzing. Mijn moeder was in periodes ernstig depressief. Ik dacht altijd: zo wil ik niet worden. Dus misschien sleep ik mezelf steeds af en toe aan de haren uit de modder. Ik denk voortdurend: kom op, verder gaan! Niet van je koers afraken!”

Dus als je een doodlopende straat inloopt, zoek je naar een andere weg.

“Ja, het zou gek zijn als er niet ergens een uitweg is. Ik ben er namelijk ook in gekomen. Ik haal veel inspiratie uit biografieën van kunstenaars en andere bekendheden. Velen zijn ook hoogbegaafd. Die verhalen zijn voor mij herkenbaar.”

Noks legt een stapel boeken op tafel. Een daarvan gaat over het leven van Winston Churchill. De titel van het boekwerk is Never give up.

Boek: De Innovatiebrouwerij: Van idee naar vernieuwing (2010) door Noks Nauta en Jelle Kok. Uitgave Pearson in Amsterdam. ISBN 978 90 265 2233 8. Meer informatie vind je op deze website over de innovatiebrouwerij. Het boek is te koop via managementboek.nl.

Lees hier de boekbespreking die eerder op dit weblog verscheen.

Personalia
Noks (Arnolda) Nauta (1947) is bedrijfsarts en arbeids- en organisatiepsycholoog. Haar hele leven voelde ze zich een beetje raar. Ze dacht anders, voelde anders en reageerde anders dan mensen in haar omgeving. Na een arbeidsconflict liet ze in 2000 haar IQ testen. Ze ontdekte dat ze hoogbegaafd was.
Ze werd lid van Mensa, de belangenvereniging van hoogintelligente mensen, en richtte later het Instituut Hoogbegaafdheid Volwassenen op. Samen met Sieuwke Ronner schreeft ze het boek Ongeleide projectielen op koers, werken en leven met hoogbegaafdheid .
In 2010 publiceerde ze het boek De Innovatiebrouwerij, van idee naar vernieuwing, samen met haar zoon Jelle Kok (jurist en destijds student bedrijfskunde en ondernemer). Het boek toont stap voor stap hoe je innovatieve ideeën concreet maakt en daadwerkelijk uitvoert.

Mis mijn volgende artikel over ideeën niet

Sigrid van Iersel is als schrijver en journalist gespecialiseerd in creatief denken en storytelling. Zij helpt bij het verzinnen van meer en betere ideeën en laat in verhalen voelen waarom ze belangrijk zijn. Gemakkelijk op de hoogte blijven van deze artikelen? Vul dan hier je e-mailadres in en ontvang automatisch een mail bij de publicatie van ieder nieuw artikel.

Zeven onmogelijke vragen aan Karlijn Broekhuizen

Karlijn Broekhuizen is theaterdocent en (toneel-)schrijver. Ze rondde net haar eerste musical Cowboys in da Hood af, speciaal geschreven voor kinderen in groep 8. "Inspiratie is hard werken en altijd met gevaar voor eigen leven."

Zeven onmogelijke vragen (19)

Vraag een creatieve persoon nooit waar zijn ideeën precies vandaan komen, want daar is 'onmogelijk antwoord op te geven'. Toch ga ik die uitdaging aan. In deze serie leg ik zeven vragen voor aan kunstenaars, ontwerpers, ideeënmakers en andere 'creatieven' over hun creativiteit en inspiratiebronnen. In deze negentiende aflevering is het woord aan Karlijn Broekhuizen.

De afgelopen dertien jaar werkte Karlijn in het voortgezet onderwijs en volgde de Schrijversvakschool in Amsterdam. Vorige zomer startte ze met haar eigen tekstschrijverbureau Bureau op Zolder. Ze schrijft in opdracht teksten voor websites, nieuwsbrieven en vakbladen.

Leerzaam en spannend, maar haar hart ligt bij het theater. Samen met componist Tomas Postema heeft ze haar eerste musical Cowboys in da Hood geschreven voor groep 8. In september gaat Groeipijn 2 in première. Dit is een voorstelling van cabaretduo Reijn en Goed, die gespeeld gaat worden op middelbare scholen.

1. Wat betekent creativiteit voor jou?

Iets heel moois bedenken binnen een bepaald kader. Ik houd van grenzen, als ik iets kleins moet beschrijven, of in een bepaalde stijl, kan ik heel vrij denken. Dat is de kern: vanuit dat vrije denken tot iets komen dat mensen ontroert of aan het denken zet. Het leven een beetje mooier maken. Wat dat betreft ben ik een moralist, maar hoe verder ik me ontwikkel, hoe meer ik de twijfel toe kan laten.

2. Hoe doe je inspiratie op?

Dat kan overal zijn. Toneel gaat altijd over mensen (ik houd ook alleen van boeken en films waar de mens - in al zijn tekortkomingen- centraal staat; als het over dieren of natuur gaat, haak ik snel af), en nu heb ik het geluk dat ik die heel veel tegenkom. Op straat, thuis, in een winkel of in de trein. Maar ook televisie is een heerlijke bron.

Ik schrijf soms mee met de dialogen die ik hoor. Laatst hoorde ik een fantastische dialoog tussen drie vrouwen die van een beurs terug kwamen. Een vrouw bleek een afschuwelijke heks die haar kleindochter wat aan wilde doen. Dan schrijf ik drie kwartier woordelijk mee.

Maar het kan ook een zin zijn, of een situatie, of een pijnlijke ontmoeting die me inspireert. Het liefst werk ik trouwens met mensen samen, dan gaat het pas echt stromen.

3. Hoe kom jij het gemakkelijkst op ideeën?

Geen rituelen, geloof ik. Het moet wel rustig zijn, dus ik werk vaak zonder muziek. Ik vind schrijven heel erg zwoegen. Voordat de eerste zin op papier staat, heb ik al zoveel smoezen gebruikt om niet te hoeven schrijven. Maar dan, koffie, een leeg bureau en een nieuw wit document in Word. Maagdelijk en verschrikkelijk confronterend.
Ik geloof dat ik eigenlijk liever herschrijf. Dat kan ik uren doen.

4. Wat is je meest favoriete werk dat je ooit gemaakt hebt? 

Daar hoef ik niet zo lang over na te denken. Dat is mijn afstudeerstuk aan de schrijversvakschool Papieren Kinderen, dat ik onder begeleiding van Esther Gerritsen schreef. In het derde jaar had ik te horen gekregen dat het persoonlijker moest. Toen heb ik al mijn frustraties over mijn jarenlange vriendschappen in één stuk verwerkt. Het is voor mij een heel intiem visitekaartje geworden.

Deze zomer stuurde ik het stuk in voor een wedstrijd. Het was dan ook vreselijk dat ik te horen kreeg dat het ‘nogal soapachtig’ was: mijn leven is toch niet samen te vatten in een soap! Het wordt vast nog wel eens opgepakt. Ik ben bezig met een festival Jonge Schrijvers op te zetten in Leiden; wellicht gaat het daar in première!

5. Wil je iets met je creatieve werk tot uitdrukking brengen?

Ik wil het altijd hebben over mensen die proberen iets na te streven. Het lukt ze natuurlijk nooit om dat doel te halen. Daarvoor ben ik op zoek naar mensen met een rafelig randje; succesvolle managers doen het niet zo goed op het toneel (of ze moeten natuurlijk een bak met geheimen met zich meedragen).

De reeks van Wim Kayzer, waarin hij de groten op het gebied van muziek, literatuur en wetenschap interviewt, vind ik een prachtige titel dragen: van de schoonheid en de troost. Dat moet kunst toch altijd doen. Het is jammer dat toneel dat minder kan dan bijvoorbeeld muziek, dat schiet toch onmiddellijk je hart in. Maar dat zou ik ook met mijn teksten willen bereiken.

6. Welke creatieve droom wil je nog eens tot uitvoering brengen?

Ik denk dat ik het al wel geschreven heb. Er liggen vijf toneelstukken te wachten op uitvoering, maar ik zou heel graag willen dat een professioneel toneelgezelschap zet uitvoeren. Een professioneel gezelschap kan het met haar regie en acteurs tot een nieuw concept maken. Op een gegeven moment ben ik wel uitgeschreven, dan kan ik er niets nieuws meer aan toevoegen, dat moet een ander dan doen. Dat is toch fantastisch aan toneel: dat het vanuit mijn hoofd, in een personage via een acteur tot leven komt!

7. Wat is het beste advies dat je ooit gekregen hebt over creativiteit?

Dat inspiratie niet bestaat. Het is gewoon heel hard werken. En het moet altijd met gevaar voor eigen leven. Je moet wel de krochten van je ziel in om tot iets waarachtigs te komen.

Meer informatie:
Websites: Bureau op zolder en  Op zolder producties
LinkedIn: Karlijn Broekhuizen
Twitter: KarlijnBr
Telefoon: 06-23399860

Eerdere afleveringen in deze serie:
8.   Joris van Ooijen 
9.   Marcel van Driel
10. Marieke van Dam 
11. Ward van Os 
12. Lidion Zierikzee
13. Peter te Riele
14. Huub Koch
15. David van der Kooij
16. Gert Veenhoven
17. Marjolein Oosterheerd
18. Femke Vijn

Leer lenig denken

Ideeën nodig om je creatieve denkvermogen op te rekken? In het boek Lenig denken, technieken voor creatieve denkkracht lees je een groot aantal ideeën en oefeningen, die je op je werk en in je privéleven van pas komen. Bestel het boek direct bij Managementboek.

Mis mijn volgende artikel niet

Sigrid van Iersel is als schrijver en journalist gespecialiseerd in creatief denken en storytelling. Zij helpt bij het verzinnen van meer en betere ideeën en laat in verhalen voelen waarom ze belangrijk zijn.
Gemakkelijk op de hoogte blijven van deze artikelen? Vul dan hier je e-mailadres in en ontvang automatisch een mail bij de publicatie van ieder nieuw artikel.

Zeven onmogelijke vragen aan Femke Vijn

Femke Vijn is de creatieve duizendpoot achter ALLES Creative Consultancy. "Vraag mij niet om ‘iets leuks’ te verzinnen. Maar als je mij grenzen geeft en kaders schetst – een ‘box’ zeg maar - dan kan ik aan de slag."

Zeven onmogelijke vragen (18)

Vraag een creatieve persoon nooit waar zijn ideeën precies vandaan komen, want daar is 'onmogelijk antwoord op te geven'. Toch ga ik die uitdaging aan. In deze serie leg ik zeven vragen voor aan kunstenaars, ontwerpers, ideeënmakers en andere 'creatieven'over hun creativiteit en inspiratiebronnen. In deze achttiende aflevering is het woord aan Femke Vijn.

In alles wat Femke Vijn aanpakt, richt ze zich op de creatieve en effectieve integratie van inhoud en vorm: dé voorwaarde voor succesvolle communicatie. Daarbij vervult ze rollen als communicatieadviseur, conceptontwikkelaar (bijvoorbeeld voor events) en tekstschrijver. Ook ontwerpt ze sprankelende cv’s voor mensen die durven stelling te nemen in een sollicitatieproces.

Op haar website schreef ze zeven redenen om een creatieve consultant in te schakelen. "Alles (ALLES!) wat ik doe gaat altijd over het vinden van de juiste uitdrukkingsvorm: over de verbinding tussen inhoud en vorm, boodschap en buitenkant, over contact maken en beleving creëren."

1. Wat betekent creativiteit voor jou?

Creativiteit en communicatie zijn samen de basis in de rol die ik voor mezelf ontwikkeld heb. Twee momenten in mijn leven waren koersbepalend voor mijn loopbaan. Zo realiseerde ik mij tijdens mijn studie drama dat ik heel creatief ben, maar geen kunstenaar. Ik voel geen innerlijke noodzaak om mijzelf op kunstzinnige wijze uit te drukken en te verhouden tot de wereld. Bovendien voelde ik in die tijd dat ik – hoewel ik mijn vinger er nog niet op kon leggen – iets anders goed kon. Dat had te maken met mijn praktische, zakelijke blik. Ik besloot daarom een tweede studie te doen: culturele bedrijfsvoering.

Mijn tweede belangrijke inzicht kwam bij mijn overstap naar de zakelijke dienstverlening bij YER, een van de grootste werving- en selectiebureaus van Nederland. Daarvoor had mijn werk in de culturele sector altijd een appèl gedaan op mijn organisatorische en zakelijke kwaliteiten. Ik maakte wel gebruik van mijn creativiteit, maar in een bontgekleurde werkomgeving viel dat nauwelijks op..

Dat gebeurde bij YER juist wel. En niet alleen bij mijn manager en collega’s, ook bij mijzelf! Al snel ontwikkelde ik bijzondere trainingsconcepten en events. Het doel was altijd om een inhoudelijke boodschap zo te brengen dat die niet alleen op cognitief, maar ook op sensitief niveau ervaren en bekrachtigd werd. Na mijn vertrek bij YER lag daarin de basis voor de start van ALLES.

Op mijn site omschrijf ik het zo: “ALLES streeft naar waarachtig contact en optimale verbinding door steeds stil te staan bij hoe de ontvanger de boodschap van de zender beleeft en aandacht te besteden aan alle aspecten die die beleving beïnvloeden. Voor ALLES is creativiteit daarbij ‘the weapon of choice’ in het ver-talen en ver-beelden van de boodschap.”

Daarbij is voor mij persoonlijk creativiteit niet alleen een vaardigheid, maar ook een karaktertrek. Die komt terug in mijn interieur, mijn kookkunsten, mijn omgang met vrienden en mijn hysterisch witte haar ;-)

2. Hoe doe je inspiratie op?

Ik ben wat je noemt 'conceptueel flexibel': vanuit de bijna-paniek van het nulpunt - het lege canvas - ontstaan ideeën door ongecensureerd te brainstormen, te associëren en te dissociëren (afstand nemen en beschouwen). Inspiratie kan komen uit verhalen, metaforen, films, kunst, trends, boeken, materialen, mensen, tijdschriften en ga zo maar door. Laatst inspireerde de leader van ‘Jamie’s 30-minute meals’ me tot een onderscheidend ontwerp voor de cv van een ambitieuze Personal Assistent.

Ik moet wel een beetje in de juiste ‘mood’ zijn om geïnspireerd te raken, om een nieuwe invalshoek te kunnen zien. Als ik me energiek, fris en … nou ja… ‘open’ voel, is inspiratie inderdaad een soort spontaan ingeblazen adem van de geest.

3. Hoe kom jij het gemakkelijkst op ideeën?

Ik heb niet echt routines of rituelen. Wel helpen beelden mij om na te denken en iets ontwikkelen. Met gerichte – of juist willekeurige – zoekopdrachten een half uurtje struinen door Google Images, Flickr of Froot.nl levert mij altijd wel resultaten op. Dat kan soms ook een heel onaf, vaag idee zijn.

Uitstel van oordeel is voor mijn interne proces superbelangrijk. Het is ook niet voor niets een essentiële spelregel tijdens brainstormsessies.

4. Wat is je meest favoriete werk dat je ooit gemaakt hebt? 

Poeh, dat is een hele moeilijke. Ik neig om te kiezen voor een recent project waar ik nog middenin zit, omdat ik daarvan nog helemaal de flow voel: de kick en de energie die dat oplevert. Samen met Anne Kien werk ik aan de vormgeving van een bijzonder event in deVLOER in Almere. Naar aanleiding van Nationale Secretaressedag ontwikkelen we onze eigen kleinschalige, maar exclusieve dag voor support professionals. Niet braaf en verantwoord, maar spicey as hell! Meer daarover binnenkort op de website van deVLOER.

Maar ik ben ook trots op de opvallende cv’s die ik gemaakt heb. Mijn mini-Tarantino-filmscript dat ik ooit schreef in plaats van een gewoon Sinterklaasgedicht. Een teambuildingsconcept op basis van ‘De 3 Voorwaarden voor Vuur’ en mijn brainstormbegeleiding bij KPMG. De gekke vrijgezellenfeestjes die ik verzonnen heb en de taal die ik bijzondere bedrijven heb mogen geven om hun identiteit te omschrijven.
Ja, zelfs op een supergrappig idee voor een give away waarin pleisters een rol speelden, dat ik ooit presenteerde aan een potentiële klant zonder gevoel voor humor. Oeps… !

5. Wil je iets met je creatieve werk tot uitdrukking brengen?

Zoals gezegd, ik ben geen kunstenaar. Mijn creatieve werk staat in dienst van anderen en altijd in dienst van communicatie en contact maken. Ik ben een fan van de Golden Circle van Simon Sinek. Laatst twitterde ik: “WHAT it is I do? I make your WHY shine through. HOW? With a smile!” Een creatieve blik is een belangrijk instrument om die WHY (je missie, de kern van je identiteit) te delen met anderen!

6. Welke creatieve droom wil je nog eens tot uitvoering brengen?

Tijdens mijn studie heb ik stage gelopen bij de televisie en wat vingeroefeningen gedaan voor het ontwikkelen van formats. Ooit komt er nog eens voor ’t eggie een programmaformat uit mijn vingers that will blow you away! :-)

7. Wat is het beste advies dat je ooit gekregen hebt over creativiteit?

Ik weet niet meer wie het was, maar iemand wees mij er ooit op dat je grenzen nodig hebt om creatief te kunnen zijn. Voor mij is dat een waarheid als een koe. Vraag mij niet om ‘iets leuks’ te verzinnen. Dat kan ik simpelweg niet.

Maar als je mij grenzen geeft en kaders schetst – een ‘box’ zeg maar - dan kan ik aan de slag. En ja, dan is de kans vrij groot dat ik datgene wat ik verzin alsnog buiten die box ligt! ;-)

Meer informatie:
Website: www.omdatalleskan.nl
LinkedIn: Femke Vijn
Facebook: Alles CC
Twitter: @ALLES_CC
Telefoon: 06-28821901


Eerdere afleveringen in deze serie:
6.   Anja de Crom
7.   Yoeke Nagel 
8.   Joris van Ooijen 
9.   Marcel van Driel
10. Marieke van Dam 
11. Ward van Os 
12. Lidion Zierikzee
13. Peter te Riele
14. Huub Koch
15. David van der Kooij
16. Gert Veenhoven
17. Marjolein Oosterheerd

Leer lenig denken

Ideeën nodig om je creatieve denkvermogen op te rekken? In het boek Lenig denken, technieken voor creatieve denkkracht lees je een groot aantal ideeën en oefeningen, die je op je werk en in je privéleven van pas komen. Bestel het boek direct bij Managementboek.

Mis mijn volgende artikel niet

Sigrid van Iersel is als schrijver en journalist gespecialiseerd in creatief denken en storytelling. Zij helpt bij het verzinnen van meer en betere ideeën en laat in verhalen voelen waarom ze belangrijk zijn.
Gemakkelijk op de hoogte blijven van deze artikelen? Vul dan hier je e-mailadres in en ontvang automatisch een mail bij de publicatie van ieder nieuw artikel.

Zeven onmogelijke vragen aan Marjolein Oosterheerd

Marjolein Oosterheerd was fulltime kunstschilder. Met haar bedrijf Creativity at Work wil ze nu  zoveel mogelijk het creatieve denken van mensen wakker schudden en ontwikkelen. "Een kunstschilder is niet knapper of creatiever dan een metselaar, chauffeur of manager van wat dan ook."

Zeven onmogelijke vragen (17)

Vraag een creatieve persoon nooit waar zijn ideeën precies vandaan komen, want daar is 'onmogelijk antwoord op te geven'. Toch ga ik die uitdaging aan. In deze serie leg ik zeven vragen voor aan kunstenaars, ontwerpers, ideeënmakers en andere 'creatieven' over hun creativiteit en inspiratiebronnen. In deze zeventiende aflevering is het woord aan Marjolein Oosterheerd.

Marjolein Oosterheerd

1. Wat betekent creativiteit voor jou?

Als kunstschilder wilde ik een andere manier van kijken laten zien, anders dan de dagelijkse praktisch gerichte manier van kijken. Gek genoeg werkte het tentoonstellen van mijn schilderijen paradoxaal. Want de beoogde verwondering werd bewondering voor schilderijen die kijkers zelf in hun ogen nooit konden maken. Het idee is dat je als kunstenaar geboren wordt. Je bent het of je bent het niet. Er zijn kunstenaars en gewone mensen: zo is de mythe nog steeds.

De schilderijen kwamen inderdaad niet zomaar. Ik heb een opleiding gehad en daarna jaren lang ervaring opgebouwd. Je wordt ook niet als chirurg geboren, maar dat wil niet zeggen dat alle andere mensen dat niet zouden kunnen.

Misschien had ik een drive die niet iedereen in eerste instantie voelt. Maar ik ben er van overtuigd dat elk mens gedreven is, maar dat verdwijnt vaak door het opgroeien en de manieren van onderwijs.

Nu heb ik een weg gevonden om samen met mensen te kijken naar mogelijkheden. Te ontdekken dat wat er niet is nog kan komen. Op een manier die antwoord geeft aan het diepste verlangen. In welke vorm dat is, maakt niet uit. Daarin heeft iedereen zijn eigen werk en oefening te doen. Een kunstschilder is in die zin niet knapper of creatiever dan een metselaar, chauffeur of manager van wat dan ook.

Met Creativity at Work kan ik iedereen bereiken om te werken aan ondernemerschap en innovatie.  Ik vind het een uitdaging om deze deur voor mensen te openen. Dat gaat niet altijd zomaar. Patronen doorbreken is voor mens en bedrijf zo af en toe een angstige bezigheid. Maar als het lukt, al is het maar een beetje, ontstaat er veel positieve energie en actie!

Creativiteit is voor mij veel gaan betekenen. Toen ik nog schilderde, vond ik het eigenlijk een belediging als mensen zeiden dat ik creatief was. Het begrip had voor mij meer weg van 'knutselen' en 'apart zijn'. Pas na een training 'kunstenaars in brainstorms' ging ik nadenken wat creativiteit kan inhouden. In deze training kwam het begrip creatief denken naar voren. Ik had daar nooit van gehoord!

Sindsdien ben ik dagelijks bezig met creativiteit als menselijke eigenschap. Ik heb er erg veel over gelezen, hou mijn eigen processen in de gaten en die in samenwerking met anderen.

Creativiteit is enerzijds stuurbaar door provocatie, aan de andere kant kan creativiteit juist pas floreren bij voldoende rust en vertrouwen. Deze tegenstelling vind ik erg interessant. Ik hoop dit soort eigenschappen van creativiteit meer inzichtelijk te krijgen om daarmee andere mensen te helpen.


2. Hoe doe je inspiratie op?

Bij mijn activiteiten komt de inspiratie vanzelf. Ik ben erg nieuwsgierig: alle dingen en mensen staan in een context, dus ik ben ik nooit uitgeleerd. Ik raak vaak overprikkeld en heb vaak eerder teveel ideeën dan te weinig.

Om die overvloed aan ideeën te kanaliseren en effectief te zijn, maak ik bewust tijd vrij voor sport, meditatie, een detective op tv, lekker dwalen in Amsterdam of juist onder de hemel van het hoge Noorden. Als ik voor een specifiek doel inspiratie nodig heb, verzamel ik eerst veel informatie over dat onderwerp. Dat laat ik wat sudderen voordat ik werkelijk aan de slag ga.

Inspiratie voor mogelijke schilderijen had ik ook altijd teveel. Ik hoop ooit achter een doek te kunnen zitten zonder enig idee.

3. Gebruik je routines of rituelen om ideeën op te doen?

Voordat ik kan beginnen aan een nieuwe opdracht, moeten mijn huis en zeker mijn werkplek schoon en opgeruimd zijn. Hiermee wil ik zoveel mogelijk rust en focus creëren voor het onderwerp. Ook tussendoor houd ik mijn werkplek zo geordend mogelijk. Alle gedachten en nieuwe halve ideeën van mijn vaak drukke geest die niets met het actuele onderwerp te maken hebben, schrijf ik op papier, post-its en zo. Die maken mij bureau weer rommelig.

Bomen groot 3 - Marjolein Oosterheerd

4. Wat is je meest favoriete werk dat je ooit gemaakt hebt? 

Het meest favoriete werk dat ik als schilder ooit gemaakt heb is 'Bomen groot 3'. Niet zozeer vanwege een creativiteitsgehalte, want die zit er nauwelijks in. Maar meer vanwege de subtiliteit. Doordat ik er veel uren in gestoken heb, is het een krachtig schilderij geworden. Een simpel idee dat echt tijd en aandacht krijgt, heeft op die manier veel waarde.

Mijn favoriete moment was de ochtend na het geven van mijn eerste brainstorm. Ik was vlak daarna erg onzeker. Ik kon niet slapen en vroeg me af of ik het wel goed gedaan had. Of de mensen wel gekregen hadden waarvoor ze zich hadden ingeschreven.

De ochtend daarna mailde een van de deelnemers dat ze die nacht twee  ideeën gekregen, waarvan ze één die dag concreet zou gaan aanpakken. Dat de brainstorm iemand in beweging had gebracht vond ik geweldig om te horen. Als ik twijfel over wat ik doe met Creativity at Work, is dit een van de momenten die me helpt door te zetten.

5. Wil je iets met je creatieve werk tot uitdrukking brengen?

Met mijn antwoorden op bovenstaande vragen heb ik al veel gezegd wat ik met mijn werk tot uitdrukking wil brengen. Ik ga voor de liefde die elk mens in zich heeft en uit wil dragen.

6. Welke creatieve droom wil je nog eens tot uitvoering brengen?

In mijn grootste droom woon ik samen met mijn lief op een grote verbouwde boerderij met flink wat land. Ik kan me hier terugtrekken voor autonoom schilder- of schrijfwerk. Daar zijn veel gezamenlijke ruimtes, waaronder een bijzonder ruimte voor creatieve trainingen en brainstorms en een werkplaats met veel machines. Er kan gewerkt worden, ook door kinderen (onder begeleiding). Er zijn dieren en er is een weiland waar mensen hutten kunnen bouwen.

Ondertussen heb ik mooie en ook grote innovatieopdrachten in mijn portfolio. En een expositie van 'schilderijen zonder idee' is op stapel in Amsterdam. Zoiets.

7. Wat is het beste advies dat je ooit gekregen hebt over creativiteit?

Met de training 'kunstenaars in brainstorms' kwam ik dus voor het eerst in aanraking met het begrip creatief denken en daarmee ook met de begrippen divergeren en convergeren. Het idee om een creatief proces op te delen in twee fases waarmee je het zo dodelijke veroordelen tijdelijk buiten de deur zet, was voor mij een mega-eyeopener.

Vervolgens was ik natuurlijk verbaasd waarom ik hier op de kunstacademie nooit over gehoord had. Zoals overigens over nog veel meer zaken, die met het creatieve proces te maken hebben.

Een andere gedachte die voor mij cruciaal is, komt uit Het grote boek van de creativiteit van George Parker. Wat je wilt, is iets anders dan wat je moet, mag of kunt. Je een persoonlijk speelplaats verbeelden waarin alles mogelijk is. Dat is het vertrek voor wat je echt graag wil. Dat gaat buiten alle kaders die vaak valkuilen vormen voor de werkelijke verandering die je zou willen. Dat wat nog niet is, ga je namelijk mogelijk maken!


Meer informatie:
Website: www.creativityatwork.nl
Website: www.marjoleinoosterheerd.nl
Linkedin: Marjolein Oosterheerd
Twitter: @MOosterheerd
Blog: Creatomo
Telefoon: 050-3643077 en 0612187913


Eerdere afleveringen in deze serie:
6.   Anja de Crom
7.   Yoeke Nagel 
8.   Joris van Ooijen 
9.   Marcel van Driel
10. Marieke van Dam 
11. Ward van Os 
12. Lidion Zierikzee
13. Peter te Riele
14. Huub Koch
15. David van der Kooij
16. Gert Veenhoven

Leer lenig denken
Ideeën nodig om je creatieve denkvermogen op te rekken? In het boek Lenig denken, technieken voor creatieve denkkracht lees je een groot aantal ideeën en oefeningen, die je op je werk en in je privéleven van pas komen. Bestel het boek direct bij Managementboek.

Mis mijn volgende artikel niet
Sigrid van Iersel is als schrijver en journalist gespecialiseerd in creatief denken en storytelling. Zij helpt bij het verzinnen van meer en betere ideeën en laat in verhalen voelen waarom ze belangrijk zijn.
Gemakkelijk op de hoogte blijven van deze artikelen? Vul dan hier je e-mailadres in en ontvang automatisch een mail bij de publicatie van ieder nieuw artikel.

Creatief jaarverslag 2011

Planten hebben zuurstof, water, zonlicht en voedingsstoffen nodig om te kunnen groeien en  bloeien. Mensen hebben behoefte aan een rijke verzameling brandstoffen om tot iets nieuws te komen. 

Aan het eind van het jaar is het boeiend om na te gaan waar je je inspiratie hebt opgedaan en wat dat heeft opgeleverd. Hierbij geef ik je mijn persoonlijke overzicht, voorzien van de harde cijfers:

Inspiratiebronnen
100-en beelden
De meest fascinerende tentoonstelling van dit jaar vond ik Allemensen! in het  museum Beelden aan Zee in Scheveningen (nog te zien tot en met 22 januari 2012!).
In deze tentoonstelling zijn de allermooiste beelden te zien uit de collectie van het verzamelaarsechtpaar Theo en Lida Scholten. Op dit moment omvat die collectie bijna 1000 beelden, dus de samenstellers moesten zich inhouden bij het kiezen van de meest bijzondere exemplaren.
De mens – het mensbeeld – is het leidmotief in de collectie van Beelden aan Zee, maar de tentoonstelling laat een enorme hoeveelheid invalshoeken zien. Grote en kleine beelden, gruwelijk of lieflijk, gemaakt door bekende en onbekende beeldhouwers, afkomstig uit de hele wereld en uitgevoerd in de meest uiteenlopende materialen. De Scholtens hadden een zeer brede smaak en wisten met hun verzameldrang diverse kunstenaars te stimuleren. Prachtig om zo'n rol te spelen!

Skippyballen op de Amsterdamse Zuidas.

15 minuten speelkwartier
Het meest speelse evenement was voor mij de Playmob op 5 september op de Amsterdamse Zuidas. Op initiatief van Marieke van Dam verrasten we argeloze voorbijgangers op een maandagmorgen met een vrolijk speelkwartiertje. Mannen in pak gingen samen knikkeren, een 'zakenvrouw' pakte de hoelahoep en twee anderen hielden werkoverleg op skippyballen. Dames legden hun tassen aan de kant om te hinkelen, volwassen mannen speelden met autootjes. Iedereen genoot!
Ikzelf kleurde vrolijke stoepkrijttekeningen op het trottoir en de zitbanken met het motto 'Never stop playing!'

Deelnemer bekijkt het resultaat van de schilderworkshop.

2 uur verf kliederen met bejaarden
Mijn meest verrassende evenement was een bijeenkomst met hoogbejaarden in Warmond, waarbij we samen gingen schilderen. De ouderen toonden onverwachts veel lef om buiten de lijntjes te kliederen. Letterlijk, bedoel ik! Het hele verhaal lees je hier.

4 dagen onderdompelen in Italië
Cursussen, trainingen en workshops zijn altijd goede manieren om jezelf van nieuwe inzichten en ideeën te voorzien. Ik hou ervan om uit een grote vijver te vissen: afgelopen jaar bekwaamde ik me in storytelling, interviewtechnieken, schilderen, Argentijnse tango en wijn proeven.
De meeste inspiratie deed ik op in Sestri Levante aan de Italiaanse Rivièra: dik vier dagen workshops en bijzondere ontmoetingen met creatieve personen uit Europa en daarbuiten. Eén van de leerervaringen waarmee ik terugkeerde in Nederland: de ideeënbedenker kan het niet alleen. 

1 workshop mindmappen
Mindmapping is een handige techniek om breinvriendelijk te ordenen en nieuwe ideeën te krijgen. Maar hoe kom je nou echt tot het maken van mindmaps? Jet Sebus gaf een inspirerende workshop met allerlei praktische tips en mooie voorbeelden. Vooral bij het maken van tekeningetjes voor je mindmap kom je vanzelf op nog meer ideeën, ontdekte ik. Het artikel ‘Mindmappen in de praktijk’ werd het meest gelezen blogstuk van dit jaar.

Leonard navigeert volledig op zijn hond en zijn oren.

4 resterende zintuigen
Als je blind bent, wat neem je dan waar van je dagelijkse omgeving? In november wandelde ik met Leonard door Leiden om te horen hoe hij deze stad beleeft. Als een rustige omgeving met opvallend veel groen en krijsende meeuwen, liet hij me bij deze ontmoeting ontdekken. Leiden als een knus dorp aan zee!
Gewoonlijk vertrouwen we voornamelijk op onze ogen, maar het is waardevol ook je oren, neus, smaakpapillen en tastzin de kost te geven. Erg inspirerend, zeker als je schrijver bent: hoe zintuiglijker je taal, hoe beter.

112 levensverhalenprofessionals
Samen met Gonnie Jansen van Onder ons.nu richtte ik op LinkedIn de groep Levensverhalen Professionals op. Inmiddels telt het netwerk 112 mensen die voor hun werk op uiteenlopende manieren levensverhalen vastleggen of gebruiken. Diverse deelnemers van deze groep heb ik afgelopen jaar persoonlijk ontmoet. Een rijk netwerk, dat me veel inspiratie oplevert.

Mijn bijdrage aan de collectie 'je mooiste moment' van Janne Willems.

10-tallen mooie ontmoetingen
Afgelopen jaar heb ik vele bijzondere mensen ontmoet, die hun eigen initiatieven nemen om de wereld mooier, beter of vrolijker te maken. Een van hen is Janne Willems, die mensen uitnodigt om hun mooiste moment vast te leggen op een kaart in ansichtformaat. Hierboven mijn bijdrage aan haar collectie.

Creatieve opbrengsten

Creatieve producten in allerlei vormen zijn de baten in dit jaarverslag. Wat waren jouw opbrengsten? Hierbij mijn persoonlijke overzicht:

7 Days of Inspiration
Niet met geld, maar met inzet, enthousiasme en krachtige netwerken: bij 7 Days of Inspiration lieten enkele honderden mensen zien hoe je een bijdrage kunt leveren aan een beter en mooier Nederland. Niet door eindeloos te praten en te overleggen, maar door te doen. Allerlei ideeën en projecten op het gebied van van onderwijs, zorg, werk, duurzaamheid, versimpeling en voeding kregen daarbij gestalte.
Zelf leverde ik een bijdrage aan het 7 Di Magazine, het landelijke blad om de ideeën en initiatieven van deze bijzondere week verder te verspreiden. Ik interviewde daarvoor Hans Eenhoorn (voormalig lid van de Millenium Taskforce on Hunger) over de internationale voedselcrisis: waarom is dit zo’n belangrijk probleem en wat kunnen we er zelf aan doen?
Later dit jaar verscheen een nieuwe versie van dit interview ook in QPQ Magazine voor sociaal en duurzaam ondernemen.

Reiskaart van het innovatieproject GGD Next.

5 stappen van de innovatiereis
Bezuinigingen of slechte economische perspectieven? Innovatie is dé manier om uit die omstandigheden krachtiger naar voren te komen. De GGD West-Brabant  koos daarom voor de vlucht naar voren met de start van het innovatieproject GGD Next.
Het enthousiasme bij het innovatieteam over de bedachte producten en diensten was zo groot dat ik gevraagd werd om de ideeën en ervaringen vast te leggen in een boekwerkje. Dit werk kreeg de titel ‘Aangestoken’ mee en doet in vijf stappen verslag van deze reis. Het boek bleek nog meer organisaties tot soortgelijke innovatieprojecten te inspireren!

6 jaar ideeën maken
Dit jaar vierde ik de zesde verjaardag van mijn weblog Ideeënmaker. Dit weblog trok wederom meer bezoekers dan het jaar daarvoor en leverde veel leuke reacties op. Op 20 juni 2011 startte mijn eerste e-cursus POP je creativiteit op in 5 weken. Lezers konden daarbij in vijf stappen hun creatieve denkvermogens verder oprekken.

6500 inspiratiemomenten
Veel plezier beleefde ik aan de uitbouw van de lijst 100+ inspiratiebronnen, die dit jaar uitgroeide tot verreweg de best gelezen pagina van mijn weblog: meer dan 6500 keer. Ook diverse andere bloggers en schrijvers van schoolboeken namen (delen) van deze lijst over.

15 hospicejaren
Als schrijver en eindredacteur maak ik een of twee keer per jaar samen met andere vrijwilligers een magazine voor medewerkers en relaties van het Jacobshospice in Den Haag: het Jacobsjournaal. Omdat het hospice dit jaar zijn vijftiende verjaardag vierde, maakten we een uitgebreide jubileumeditie van het magazine. Daarvoor interviewde ik enkele mensen voor wie het Jacobshospice een grote rol speelt in hun leven. Dat waren bijzondere gesprekken over verloren geliefden en de ommekeer die dat voor de betrokkenen teweeg had gebracht.

De belofte 
Freek (80) zorgde in 1999 dag en nacht voor zijn ernstig zieke vrouw. Dat viel hem ongelooflijk zwaar. Waarom breng je haar niet naar een hospice, zei iemand tegen hem. Freek aarzelde, want hij had zijn vrouw beloofd dat hij haar nooit zou verlaten. 
De zorg voor zijn vrouw hield hij nauwelijks langer meer vol. Hij besloot toch een praatje te maken bij het hospice. Daar voelde hij zich met open armen ontvangen. Hij kon daar ook zelf blijven slapen als hij dat graag wilde. Tenminste, als hij zijn eigen bed zou meebrengen. Dat deed hij.
In het hospice voelde hij zich overweldigd door de aandacht waarmee zijn vrouw  omringd werd. Dat vrijwilligers, die hij helemaal niet kende, zijn vrouw dag en nacht wilden verzorgen, dat raakte hem enorm.

Na haar dood wilde hij iets terugdoen voor de vrijwilligers. Nu doneert hij jaarlijks geld aan het hospice om de vrijwilligers te ondersteunen. In zijn piepkleine woonkamer van zijn arbeiderswoninkje staat prominent de urn met de as van zijn overleden vrouw. Hij zet er iedere dag een kaarsje bij. Hij heeft immers beloofd haar nooit te verlaten.

2042 piek voor Serious Request
Samen met dertig andere creatieve ondernemers van Unit-2 in Leiden organiseerden we op 22 december de Feest Factory: swingen in onze gezamenlijke werkplek in Nieuwe Energie ten bate van Serious Request. De veiling, verzoeknummers, balboekjes en andere inzamelacties leverden 2042 euro op voor het goede doel: moeders in oorlogsgebieden!

12 Hemeltaarten
Mensen bijeen brengen om samen te dansen, te feesten, te kletsen en te smikkelen, dat vind ik een van de mooiste dingen die er zijn. Dat gold ook voor de Hemeltaartdag, die ik op Hemelvaartsdag organiseerde. Dat leverde 12 heerlijke hemeltaarten op en een prachtige dag in het park!
 

Enkele toverballen, die Marieke van Gils tekende

11 laagjes van toverballen
Mijn persoonlijke hoogtepunt was het boek Toverballen voor het brein, waarin ik elf verschillende krachten van verhalen beschrijf en hoe je die krachten kunt toepassen in teksten. Het schrijven van dit boek hield me vier maanden volkomen in de greep. Zozeer zelfs dat ik het buitengewoon moeilijk vond om er een punt achter te zetten. Meer over mijn schrijfervaringen lees je hier. Marieke van Gils maakte er elf kleurrijke illustraties bij.
Daarnaast rondde ik dit jaar twee levensverhalen af, schreef ik diverse journalistieke verhalen en artikelen en verzorgde een weblog over begeleiding van mensen met grote afstand tot de arbeidsmarkt.

16 antwoorden op onmogelijke vragen
Hoe je op ideeën komt, is een lastige vraag om te beantwoorden, ook als je veel met creativiteit bezig bent. Zestien creatieve personen, variërend van kunstenaars tot ontwerpers, bedrijfskundigen en clowns, belichtten hun inspiratiebronnen en creativiteit in deze serie Zeven onmogelijke vragen. Ik genoot van de mooie antwoorden. Voor 2012 staan nieuwe afleveringen op stapel!

Vissen
"Als je in je eigen vijver blijft vissen, vang je altijd vissen die je kent, totdat er geen één meer over is. Creativiteit ontstaat voor mij daar waar je buiten die vijver je hengel durft uit te gooien. Wie weet wat je straks aan je haak zult hebben?" 
Lidion Zierikzee  in haar antwoorden op 7 onmogelijke vragen

Verder lezen:

• Creatief jaarverslag 2010

Zeven onmogelijke vragen aan Gert Veenhoven

Gert Veenhoven is bedrijfskundige en heeft diverse creatieve hobbies. "Mijn creatieve werk is een poging om mijn gedachten te delen en een uitnodiging tot dialoog."

Zeven onmogelijke vragen (16)

Vraag een creatieve persoon nooit waar zijn ideeën precies vandaan komen, want daar is 'onmogelijk antwoord op te geven'. Toch ga ik die uitdaging aan. In deze serie leg ik zeven vragen voor aan kunstenaars, ontwerpers, ideeënmakers en andere 'creatieven' over hun creativiteit en inspiratiebronnen. In deze zestiende aflevering is het woord aan Gert Veenhoven.

Als bedrijfskundige geeft Gert Veenhoven leiding aan verandering en ontwikkeling. Van systemen, processen en mensen in teams. "Ik stel mensen en hun kwaliteiten centraal en focus op samenwerking." Daarnaast beoefent hij krijgskunst en schrijft blogs. Als autodidact schildert en fotografeert hij. En last but not least houdt hij van zijn vrouw en twee kinderen.

1. Wat betekent creativiteit voor jou?

Creativiteit is voor mij een proces van creëren. Het begint in gedachten met een soort van verbeelding: soms vage beelden, soms scherpere beelden. Daarna kom ik in een proces van kadering – beelden moeten kunnen 'landen' - en verdere afstemming. Dat gebeurt vaak door te lezen, te surfen op het internet, naar andere mensen te luisteren of in dialoog te gaan. Als laatste probeer ik dan – ongeveer - te realiseren wat ik in mijn hoofd heb. Door te schrijven, te schilderen, te fotograferen of – in een setting van een bedrijf/organisatie – mijn werk te doen.

2. Hoe doe je inspiratie op?

Oef. Moeilijk. Ik denk dat de grootste driver mijn neiging is tot het stellen van vragen. Ook aan mezelf.

3. Heb je routines of rituelen om ideeën op te doen?

Ik heb niet echt een ritueel. Wel een vorm van routine om op bepaalde momenten bewust met andere brillen naar onderwerpen te kijken. Andere kaders dus. Ook het verbinden van kennis en ervaring uit verschillende aandachtsgebieden geeft mij veel energie.

4. Wat is je meest favoriete werk dat je ooit gemaakt hebt?
Het hoogtepunt voor mij is toch wel het groepsschilderij Naked Tracks. Dit schilderij is gemaakt door mijzelf en vijf anderen, die elkaar niet of nauwelijks kenden. Deze groep kwam tot stand door oproepen op Twitter. Een geweldig proces met dito resultaat!
Uiteindelijk konden we het schilderij verkopen via een twitterveiling. Het hangt nu in Seats2Meet in Utrecht. De vergaderzaal waar het schilderij hangt draagt zelfs de naam Naked Tracks.

5. Wil je iets met je creatieve werk tot uitdrukking brengen?
Feitelijk is mijn creatieve werk een poging om mijn gedachten te delen en een uitnodiging tot dialoog. Deze dialoog helpt mij om weer nieuwe brillen en kaders te krijgen die ik vervolgens weer integreer. Voor mij een waardevolle manier om verder te leren en te ontwikkelen.
Mijn schilderwerk is het meest abstract. En omdat ik niet exposeer, ook het minst beschikbaar hiervoor.

6. Welke creatieve droom wil je nog eens tot uitvoering brengen?

Ik zit af en toe te denken om een keer een (korte) film te maken. Een videoclip lijkt me ook heel leuk.

7. Wat is het beste advies dat je ooit gekregen hebt over creativiteit?

Een uitspraak die mij erg heeft geraakt is eentje gebaseerd op uitspraken van Albert Einstein. “Ratio brengt je van A naar B maar verbeelding brengt je overal.”

Meer informatie:
Website: Weblog 
LinkedIn: Gert Veenhoven
Twitter: @gertveenhoven
Telefoon: 06-11646919



Eerdere afleveringen in deze serie:
6.   Anja de Crom
7.   Yoeke Nagel 
8.   Joris van Ooijen 
9.   Marcel van Driel
10. Marieke van Dam 
11. Ward van Os 
12. Lidion Zierikzee
13. Peter te Riele
14. Huub Koch
15. David van der Kooij

Leer lenig denken
Ideeën nodig om je creatieve denkvermogen op te rekken? In het boek Lenig denken, technieken voor creatieve denkkracht lees je een groot aantal ideeën en oefeningen, die je op je werk en in je privéleven van pas komen.
Bestel het boek direct bij Managementboek.

Mis mijn volgende artikel niet
Sigrid van Iersel is als schrijver en journalist gespecialiseerd in creatief denken en storytelling. Zij helpt bij het verzinnen van meer en betere ideeën en laat in verhalen voelen waarom ze belangrijk zijn.
Gemakkelijk op de hoogte blijven van deze artikelen? Vul dan hier je e-mailadres in en ontvang automatisch een mail bij de publicatie van ieder nieuw artikel.